Πρόσθετες Πληροφορίες

• Χώρος Παράστασης Αίθουσα Σταύρος Νιάρχος
• Event Place (ΕΝ) Alternative Stage
• Δημιουργός Λέος Γιάνατσεκ
• Ημερομηνία Παράστασης [κείμενο] Οκτώβριος - Νοέμβριος 2018
• Δημιουργική Ομάδα

  ΜΟΥΣΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ
  Λουκάς Καρυτινός

  ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ 
  Νίκολα Ράαμπ

  ΣΚΗΝΙΚΑ-ΚΟΣΤΟΥΜΙΑ
  Γιώργος Σουγλίδης

  ΦΩΤΙΣΜΟΙ
  Νταβίντ Ντεμπριναί

  ΚΙΝΗΣΙΟΛΟΓΙΑ
  Φώτης Νικολάου

  ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΟΡΩΔΙΑΣ
  Αγαθάγγελος Γεωργακάτος

• Πρωταγωνιστές Παράστασης

  ΓΡΙΑ ΜΠΟΥΡΥΓΙΑ
  Ινές Ζήκου

  ΛΑΤΣΑ
  Φρανκ Βαν Άκεν

  ΣΤΕΒΑ
  Δημήτρης Πακσόγλου

  ΝΕΩΚΟΡΙΣΣΑ
  Ζαμπίνε Χογκρέφε (14, 21, 24/10)
  Τζούλια Σουγλάκου (19, 27/10, 2/11)

  ΓΕΝΟΥΦΑ
  Σάρα-Τζέιν Μπράντον (14, 21, 24/10)
  Μαρία Μητσοπούλου (19, 27/10, 2/11)

  ΕΠΙΣΤΑΤΗΣ
  Γιάννης Γιαννίσης

  ΔΗΜΑΡΧΟΣ
  Δημήτρης Κασιούμης

  ΣΥΖΥΓΟΣ Του ΔΗΜΑΡΧΟΥ
  Μαργαρίτα Συγγενιώτου

  ΚΑΡΟΛΚΑ
  Άρτεμις Μπόγρη

  ΑΓΡΟΤΙΣΣΑ ΚΟΛΟΥΣΙΝΑ
  Μπαρούνκα Πράιζινγκερ

  ΜΠΑΡΕΝΑ
  Βαρβάρα Μπιζά

  ΓΙΑΝΟ
  Μιράντα Μακρυνιώτη

  ΤΕΤΚΑ
  Αναστασία Κότσαλη
  
  

  Με την Ορχήστρα και τη Χορωδία της ΕΛΣ

   

  Τιμές εισιτηρίων: 15, 20, 30, 35, 42, 50, 55, 70 €
  Φοιτητικό, παιδικό: 15 €
  Περιορισμένης ορατότητας: 10 €

• ΤΙμές - Ημε Παράστασης

  Αίθουσα Σταύρος Νιάρχος Εθνικής Λυρικής Σκηνής 
  Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος 

  Κύκλος Λέος Γιάνατσεκ
  Κύκλος 20ός αιώνας

  Πρώτη πανελλήνια παρουσίαση

  Ώρα έναρξης: 20.00 (Κυριακές: 18.30) |

• ΙΣΝ LOGO
• Χορηγός Παράστασης
• Είδος Παράστασης (Μόνο για παλαιές παραστάσεις) Όπερα
• Event Type (Only for archive EN) Opera
• Σκηνοθετικό σημείωμα

  Σημείωμα σκηνοθέτριας Νίκολα Ράαμπ: Απόντες άνδρες και πατέρες, χαμένες κόρες

  
  Η Γενούφα θεμελίωσε τη φήμη του Γιάνατσεκ ως συνθέτη όπερας. Μετά τη Γενούφα μπόρεσε να διαγράψει την πορεία του στη σύνθεση όπερας όπως δεν είχε καταφέρει να κάνει ως τότε. Η φήμη άργησε να έρθει στη ζωή του. Ο Γιάνατσεκ ήταν 50 ετών όταν πραγματοποιήθηκε η πρεμιέρα της Γενούφας το 1904. Βασισμένη σε ένα θεατρικό της Γκαμπριέλας Πρεΐσσοβα, η πλοκή της όπερας χαρακτηρίζεται από έντονο κοινωνικό ρεαλισμό, μια ξεκάθαρη απεικόνιση της κοινωνίας και των εθίμων που διαμορφώνουν τα πρόσωπα του έργου και καθορίζουν τη συμπεριφορά τους.
  
  Τρεις γενιές γυναικών βρίσκονται επί σκηνής όταν ανοίγει η αυλαία: γιαγιά, μητριά και (θετή) κόρη. Μόνο ένας (θετός) γιος εμφανίζεται, ο οποίος περιφέρεται στο περιθώριο της δράσης (Λάτσα) και σίγουρα δεν υπάρχουν μεγαλύτεροι άντρες της ίδιας οικογένειας. Αργότερα συναντάμε έναν άλλον γιο, αλλά αυτός φαίνεται να είναι πάντα «απών», να διασκεδάζει μονίμως, να πίνει, να αποφεύγει τις ευθύνες του… Οι γυναίκες πρέπει να αναλάβουν τα ηνία, να αποφασίσουν την πορεία των πραγμάτων, τo τι πρέπει να γίνει γενικότερα. Και πράγματι αυτό κάνουν, κυρίως μέσω του χαρακτήρα της Νεωκόρισσας, της μεσαίας από τις τρεις, της μητρικής φιγούρας. Οι αποφάσεις της καθορίζουν τις ζωές όλων των υπολοίπων, ακόμα και κυριολεκτικά, τη ζωή και τον θάνατο όλων τους. Αρπάζοντας την ευκαιρία, θα φτάσει στο σημείο να γίνει ακόμα και δολοφόνος, επιβάλλοντας παλαιό (πατριαρχικό;) δίκαιο στον ίδιο της τον εαυτό και την οικογένειά της, έτσι ώστε να συμμορφωθούν με τους αυστηρούς κανόνες της κοινωνίας. Σαν οι πατέρες, τους οποίους δεν συναντάμε ποτέ, να ελέγχουν διαρκώς τις ζωές των γυναικών.

  Ένα σπίτι λειτουργεί ως το αρχικό κύτταρο του σκηνικού και της αφήγησης της ιστορίας. Επιβλέπει, προφυλάσσει, κρύβει και στο τέλος αποκαλύπτει γεγονότα, μυστικά, οικογένειες, γυναίκες, παιδιά, το παρελθόν και το παρόν. Με σχεδόν μεταφυσικό τρόπο ταξιδεύει μέσα από τις πράξεις μέχρι τελικά να διαλυθεί, όταν παύει πια να εξυπηρετεί κάτι.
  
  Ο Γιάνατσεκ συνέθεσε τη Β΄ και την Γ΄ Πράξη υπό το βάρος του θανάτου της 21χρονης κόρης του Όλγας, αλλά και της θλίψης του για τον χαμό του μικρού του γιου σε νηπιακή ηλικία λίγα χρόνια νωρίτερα, μιας θλίψης που δεν μετριάστηκε με τον χρόνο αλλά παρέμεινε το ίδιο νωπή και επώδυνη.
  
  "Θα τύλιγα τη Γενούφα μόνο με τη μαύρη κορδέλα της μακράς ασθένειας, του πόνου και των θρήνων της κόρης μου Όλγας και του μικρού μου γιου Βλαντίμιρ".
  
  Σε μια εποχή που η δική του οικογένεια είχε ήδη διαλυθεί και πάλι, και το σπίτι του ήταν και πάλι άδειο, έβαλε τις τελευταίες πινελιές στην όπερα. Οι παραδόσεις και το παρελθόν διαμορφώνουν αδιάλειπτα τις ζωές μας και τη συμπεριφορά μας. Πρόκειται για την πραγματικότητα μιας άκαμπτης κοινωνίας με όλες τις σκοτεινές της πλευρές αλλά και με ευτυχισμένες αναμνήσεις μιας εποχής που φαίνεται χαμένη, καθώς και με την αίσθηση ενός μεταφυσικού στοιχείου συνυφασμένου με τη φύση και το σύμπαν. Παρά τη σκληρή πραγματικότητα που απεικονίζεται, η «μαγική», πνευματική πλευρά του Γιάνατσεκ, όπως τη συναντάμε στα ορχηστρικά κομμάτια και στις μεταγενέστερες όπερές του, δεν φαίνεται να χάνεται ποτέ, ακόμα και αν είναι λιγότερο εμφανής απ’ ό,τι σε άλλα του έργα.
  
  Το διαρκώς παρόν δάσος που περιβάλλει το σπίτι και τόσο αναλυτικά περιγράφεται στις αρχικές σκηνικές οδηγίες, λειτουργεί ως υπόμνηση της πνευματικής διάστασης της ανθρώπινης ύπαρξης. Στο τέλος, η Γενούφα είναι έτοιμη να χαθεί μέσα του, όπως ακριβώς χάθηκε η κόρη του Γιάνατσεκ, η Όλγα. Θα αφήσει πίσω της η Γενούφα τον Λάτσα ή θα τον πάρει μαζί της σε έναν νέο, διαφορετικό κόσμο;

   

• Σύνοψη

  19ος αιώνας, σ’ ένα χωριό στη Μοραβία. Η γριά Μπούρυγια, ιδιοκτήτρια του μύλου, είχε δυο γιους. Καθένας τους είχε παντρευτεί από δύο φορές. Οι γιοι έχουν πεθάνει και ζει μονάχα η μία από τις νύφες, η Πέτρονα Μπουρυγιόβκα, δεύτερη σύζυγος του νεότερου γιου, μητριά της Γενούφας και νεωκόρισσα του χωριού. Σύμφωνα με την παράδοση, μονάχα ο Στέβα, πρωτότοκος γιος του πρώτου γιου από τον πρώτο του γάμο, θα κληρονομήσει τον μύλο. Τα ετεροθαλή αδέλφια του, ο Λάτσα και η Γενούφα, πρέπει να αναζητήσουν αλλού την τύχη τους.
  
  A΄ Πράξη Η γριά Μπούρυγια, ο Λάτσα και η Γενούφα περιμένουν τον Στέβα να επιστρέψει. Η Γενούφα είναι ερωτευμένη μαζί του και επίσης είναι κρυφά έγκυος στο παιδί του. Ανησυχεί μήπως ο Στέβα έχει στρατολογηθεί. Ο Λάτσα είναι ερωτευμένος με τη Γενούφα και παράλληλα εκφράζει πικρία για την ευνοϊκή θέση στην οποία βρίσκεται ο αδελφός του. Παίζει με ένα μαχαίρι, που δεν του φαίνεται αρκετά κοφτερό και το δίνει στον επιστάτη να το ακονίσει. Ο Στέβα επιστρέφει μαζί με μια ομάδα νεοσύλλεκτων. Ο ίδιος δεν έχει στρατολογηθεί. Είναι χαρούμενος και μεθυσμένος. Κομπάζει για την επιτυχία του στις γυναίκες και σύρει τη Γενούφα να χορέψει μαζί του.
  Φτάνει η Νεωκόρισσα. Ταραγμένη από το θέαμα απαγορεύει στον Στέβα να παντρευτεί τη Γενούφα, πριν καταφέρει να μείνει έναν χρόνο ξεμέθυστος. Η Γενούφα μένει μόνη με τον Στέβα, ο οποίος απαντά αδιάφορα στις παρακλήσεις της και φεύγει. Έρχεται ο Λάτσα, ο οποίος προκαλεί τη Γενούφα, μιλώντας άσχημα για τον Στέβα. Της λέει πως ο αδερφός του δεν θα γύριζε να την κοιτάξει αν εκείνη δεν είχε αυτά τα ροδαλά μάγουλα και, για να την εκδικηθεί που δεν του δίνει σημασία, της χαράζει το πρόσωπο με τον σουγιά.
  
  Β΄ Πράξη Έχουν περάσει μήνες. Το μωρό του Στέβα έχει γεννηθεί, αλλά εκείνος δεν έχει έρθει ακόμα να το δει. Όσο η Γενούφα κοιμάται, η Νεωκόρισσα καλεί τον Στέβα και του ζητά να αναλάβει τις ευθύνες του. Εκείνος δέχεται να στέλνει στα κρυφά χρήματα για το παιδί, αλλά δεν προτίθεται να το αναγνωρίσει. Ο έρωτάς του για τη Γενούφα τελείωσε όταν ο Λάτσα τής χάραξε το πρόσωπο. Εξάλλου έχει ήδη αρραβωνιαστεί την Καρόλκα, κόρη του δημάρχου. Φτάνει ο Λάτσα, ο οποίος, όταν μαθαίνει την αλήθεια, δεν δείχνει διόλου πρόθυμος να αναλάβει το παιδί του αδελφού του. Από φόβο μήπως τελικά η Γενούφα δεν βρει κανέναν να την παντρευτεί, η Νεωκόρισσα του λέει ψέματα ότι το μωρό πέθανε κι εκείνος αποφασίζει να το ξανασκεφτεί. Η Νεωκόρισσα μένει μόνη. Τώρα πρέπει να μετατρέψει το ψέμα που είπε σε αλήθεια. Τυλίγει το μωρό και φεύγει. Όταν η Γενούφα ξυπνά, η Νεωκόρισσα της λέει ότι το μωρό πέθανε όσο εκείνη κοιμόταν. Επιστρέφει ο Λάτσα αποφασισμένος και παρηγορεί τη Γενούφα ότι θα ζήσουν την υπόλοιπη ζωή τους μαζί αγαπημένοι. Βλέποντάς τους η Νεωκόρισσα προσπαθεί να πείσει τον εαυτό της ότι έπραξε σωστά.
  
  Γ΄ Πράξη Είναι άνοιξη, ημέρα του γάμου του Λάτσα με τη Γενούφα. Όλα μοιάζουν να έχουν βρει πάλι τον ρυθμό τους, εκτός από τη Νεωκόρισσα, η οποία δείχνει καταρρακωμένη. Φτάνουν οι καλεσμένοι, ο Στέβα με την Καρόλκα, ο δήμαρχος με τη γυναίκα του και άλλοι, όταν ξαφνικά από τον μύλο ακούγεται μια σπαραχτική κραυγή: στο ποτάμι ο πάγος που έλιωσε έφερε στην επιφάνεια το σωματάκι ενός νεκρού μωρού. Η Γενούφα αμέσως λέει πως το παιδί είναι δικό της. Όλοι τη θεωρούν ένοχη. Παρεμβαίνει όμως η Νεωκόρισσα, η οποία αποκαλύπτει την αλήθεια. Ακούγοντάς την η Γενούφα τη συγχωρεί, όμως το πλήθος την οδηγεί στη φυλακή. Μένουν μόνοι ο Λάτσα και η Γενούφα. Εκείνη του ζητά να την αφήσει, κατανοώντας πως δεν μπορεί πια να την παντρευτεί. Εκείνος όμως της λέει ότι δεν επιθυμεί να φύγει και ότι θέλει να περάσει την υπόλοιπη ζωή του μαζί της.